تنظیم آیین نامه انضباط کار

آئين نامه انضباط كار

هدف

به منظور ايجاد محيطي سالم در جهت بالا بردن سطح توليد و بهبود شرايط توليد و همچنين ارتقاء سطح مهارت و شناخت و پرورش استعدادها ، جلوگيري از ضايعات محصولات و رعايت حقوق انساني درمحيط كار وتشويق كارگران به كار بهتر و درجهت افزايش سطح كارائي و بهره وري و برحذر داشتن آنان از بي نظمي ، كم كاري ، و بطالت در محيط كار و ترويج اخلاق اسلامي در كارگاهها، آئين نامه زير با توجه به مقررات قانون كار و آئين نامه هاي مربوط و نيز ساير مقررات مرتبط و ملاحظه شرايط و اوضاع واحوال خاص در چهار فصل بشرح زير تصويب مي گردد :

فصل اول : مقررات تشويقي

فصل دوم : مقررات انضباطي

فصل سوم  : مقررات اجرايي

فصل چهارم :  مقررات مختلف



فصل اول : مقررات تشويقي



ماده ۱ :  به منظور بالا بردن نظم و انضباط ( كه افزايش سطح كارائي كاركنان ورسيدن به حد خود  كفايي را موجب مي گردد ) مقرات تشويقي زير براي كاركنان واجد شرايط درنظر كرفته مي شود .

تبصره - تشويق كاركنان به دو صورت انجام ميگيرد :

     تشويق معمولي

       تشويق موردي

ماده ۲ : مديريت شركت مي تواند بمنظور اجراي اين آيين نامه و براي تشويق هر دوره اي كاركنان هر سال به هنگام تنظيم بودجه سالانه به اقتضاي توان مالي شركت بودجه اي تعيين و پس از تصويب نهائي برا ي پرداخت تشويقات مقتضي تشخيص دهد .



مبحث اول - تشويق معمولي



ماده ۳ : تشويق معمولي شامل كاركناني مي گردد كه كليه موارد مندرج در جدول شماره يك آئين نامه را رعايت نمايند

تبصره  : موارد تشويق معمولي و حداكثر امتيازات متعلق به هر مورد بشرح جدول شماره يك پيوست اين آيين نامه مي باشد



ماده ۴ : روش ارزشيابي -  تشويق معمولي هر ماه يكبار از تاريخ  اجراي اين آيين نامه بعمل مي آيد و ميانگين ارزشيابي هر ششماه ملاك تصميم قرار خواهد گرفت بدين منظور سرپرست قسمت و يا مدير و يا شخصي كه سمت سرپرستي مستقيم پرسنل را بعهده دارد امتيازاتي را كه براي هر مورد به پرسنل تعلق ميگرد همه ماهه در جدول ثبت و در پايان هر ششماه جدول و ميانگين ششماهه را به مديرت واحد پيشنهاد مي كند .

مقامات بالاتر از سرپرست مستقيم هر يك مي توانند نظر خود را در مورد امتيازاتي كه به پرسنل داده شده در ذيل جدول و يا جدول جداگانه اعلام دارند و جداول تنظيم شده را به مديريت پيشنهاد كنند .

مديرت واحد پس از ملاحظه امتيازات و عند الزوم جرح و تعديل لازم آن را جهت اتخاذ تصميم به كميته انضباط كار ارسال خواهد داشت .

تبصره ۱ : در مورد افرادي كه درماههاي فاصله ششماه زمان ارزشيابي استخدام مي شوند جدول امتيازات براي بار اول استثنائاً نسبت به مدت اشتغال پرسنل تكميل مي شود.

تبصره ۲ : در كارخانه جاتي كه تعداد كاركنان آن از دو هزار نفر بيشتر است مي توان كميته انضباط كار در هر قسمت تشكيل داد و يا اينكه ضوابط مربوط به تشويق عمومي را به تصويب كميته انضباط كار رساند و به مديرت اجازه داد كه بر اساس آن ضوابط نسبت به ارزشيابي و پرداخت پاداش اينگونه تشويقات اقدام نمايد.

ماده ۵ :  نحوه رسيدگي و اتخاذ تصميم دركميته  - كميته پس از دريافت جداول و بررسي هاي لازم بر اساس جمع امتيازاتي كه بدست آمده درصدي از كاركنان را كه بالاترين امتياز را كسب كرده اند برگزيده و براساس امتيازات متعلقه ، پاداشي را كه براي آنان تعيين نموده به مديريت پيشنهاد خواهد كرد مشروط بر اينكه ميانگين امتياز هيچيك از موارد جدول مذكور از ۷۰% حداكثر امتياز پيش بيني شده كمتر نباشد.

تبصره : بودجه تعيين شده توسط مديريت بر تعداد كل امتيازات افراد واجد الشرايط تقسيم و حاصل تقسيم ضربدر تعداد امتياز كسب شده يك فرد در يك مقطع زماني مي باشد .

ماده ۶ : مديريت اجرايي اعتباري را كه در بودجه سالانه  براي هر قسمت اختصاص يافته و بر اساس تخصص تعداد كاركنان و ميزان كارائي هر قسمت تعيين شده به قسمت مربوطه اعلام مي دارد تا به هنگام اعطاي امتياز وپيشنهاد آن ميزان بودجه مربوطه را مد نظر بگيرند .

ماده ۷ : كميته مي تواند در صورت لزوم و با توجه به امكانات علاوه بر پاداش نقدي مندرج درماده ۶ موارد تشويقي زير را به مديريت پيشنهاد نمايد.

۱-۷  :  تشويق در حضور كاركنان و درج در پرونده پرسنلي

۲-۷  :  فراهم نمودن امكانات لازم جهت زيارت اماكن متبركه داخلي يا يكي از شهرهاي ايران حداكثر به مدت يك هفته توسط مديريت

۳-۷  :  معرفي شايسته ترين كاركنان تشويق شده با ذكر مراتب شايستگي به عنوان كارگر نمونه واحد توسط مديريت به وزارت كار و امور اجتماعي جهت اقدام به يك يا چند مورد زير با توجه به امكانات و شرايط موجود و تعداد پرسنل معرفي شده:

الف : ترتيب ملاقات مقامات عالي كشور

ب :  اعطاي نشان كار يا لوح تقدي

   پ :  ترتيب معرفي از طريق رسانه هاي گروهي

ت :  ساير تشويقات مانند تامين هزينه هاي آموزش و اعطاي بورس



مبحث دوم : تشويق موردي



ماده ۸  :  شرايط تشويق موردي ، تشويق موردي شامل پرسنلي مي شود كه حداقل يك مورد از بندهاي مندرج در جدول شماره ۲ را انجام دهند .

ماده ۹  :  روش ارزيابي -  پرسنلي كه يك يا چند مورد از جدول تشويقات موردي را انجام دهد كار توسط سرپرست مدير و يا هر شخص ديگري كه دركارگاه عملاً سرپرستي مستقيم وي را به عهده دارد ارزيابي شده و امتياز متعلق به وي ثبت مي گردد.

گزارش مذكور از طريق سلسله مراتب به مديريت واحد تسليم مي گردد و در هريك از مراحل سرپرستان و مديران مربوطه مي توانند نظر خود را ذيل گزارش اعلام دارند و مديريت واحد با توجه به نظرات داده شده نظر نهايي خود را اعلام و جهت اظهار نظر و اخد تصميم به كميته ارسال مي دارد.

ماده ۱۰ :  نحوه رسيدگي و اتخاذ تصميمكميته پس از دريافت جدول امتيازات و گزارش مربوط به منظور رسيدگي به موضوع ، تشكيل جلسه مي دهد . كميته مي تواند با دعوت  از مسئولان و كارشناسان فن مربوطه در جلسات خود ، از نظرات مشورتي آنان استفاده نمايد كميته پس از تعيين امتياز نهائي مي تواند بر اساس بودجه مصوب مبلغي پاداش براي پرسنل در نظر بگيرد.

ماده ۱۱ : درصورتي كه پرسنلي خود را محق به دريافت امتياز بداند و سرپرست مربوطه به عللي وي را محق ندانسته و براي تشويق وي اقدام ننمايد و يا اينكه پرسنل به امتياز داده شده معترض باشد . مي تواند اعتراض خود را جهت ارجاع به كميته ، همراه با مدرك و اسناد و دلايل كافي به شورا تسليم دارد و شورا پس از رسيدگي و تائيد شكايات ، تقاضا و درخواست پرسنل شاكي را جهت ارزيابي مجدد به كميته ارجاع دهد.

ماده ۱۲ : در صورتي كه مديريت ارزش كار پرسنل يا طرح او را ، بيش از حداكثر امتياز پيش بيني شده  تشخيص دهد پس از تعيين امتياز پاداش متعلقه با شرايط موافقت هيئت مديره شركت به پرسنل اعطاء خواهد نمود

ماده ۱۳ : كميته مي تواند در صورت لزوم و با توجه به امكانات علاوه بر پاداش نقدي ( موضوع ماده ۱۱ ) موارد تشويقي زير را به مديريت پيشنهاد نمايد :

تشويق در حضور كاركنان و درج در پرونده پرسنلي
فراهم كردن  امكانات لازم جهت زيارت اماكن متبركه خارج از كشور و يا نمايشگاه خارج از كشور
معرفي و اعزام پرسنل تسويق شده به دوره هاي آموزشي تخصصي و بازديد از واحد هاي صنعتي خارج از كشور
معرفي پرسنل با ذكر مشخصات كار او به وزارت كار و امور اجتماعي از طريق اداره كل كار و امور اجتماعي محل جهت تشويق و اقدام به يك يا چند مورد از موارد زير
الف : ترتيب ملاقات با مقامات عالي كشور

ب : اعطاي نشان كار يا لوح تقدير

پ: ترتيب معرفي از طريق رسانه هاي گروهي



فصل دوم : مقررات انضباطي ( تخلفات )



ماده ۱۴ : منظور از تخلفات در آئين نامه عبارت از :

قصور پرسنل كه جنبه جزائي نداشته و حكم آن در ماده ۲۷ قانون كار داده شده است .
تقصير و تخلفاتي كه جرائم ناشي از آن جنبه جزائي دارد و رسيدگي به آن به مراجع قضايي احاله مي گردد
ماده ۱۵ :

تخلفات گروه دو : تخلفاتي است كه قصور و  سهل انگاري تلقي گرديده و شامل موارد زير است

بي حرمتي به موازين  شرع مقدس اسلام و شئونات نظام جمهوري اسلامي در كارگاه
تسامح و سهل انگاري در حفظ اموال و اسناد واحد توليدي .
دادن گواهي با گزارش خلاف واقع به كارگاه
 
تمرد از اجراي دستورات مقامات مافوق
استعمال دخانيات در محل هاي ممنوع
خوابيدن در محل كار و در ساعت كار
سوء  استفاده از اختيارات شغلي و تحميل هر نوع كار خارج از چهار چوب قانون
عدم استفاده از وسايل حفاظتي در محيط كارگاه به هنگام كار
اهمال وقصور پرسنل كه موجب بروز حادثه و از بين رفتن و آسيب ديدن ماشين آلات و يا خرابي محصول گردد
 
اهمال و قصور پرسنل كه موجب بروز حادثه ناشي از كار و منجر به جرح گردد
غيبت غير موجه وترك محل كار بدون اجازه سرپرست
عدم رعايت مفاد بخشنامه مقررات داخلي و دستورالعملهاي شركت
تاخير در ورود و تقدم در خروج
زدن كارت حضور و غياب ساير كاركنان
نزدن كارت ساعت در هفته دو بار
تاخير در ورود در هفته دو بار
 
سرقت اموال منقول و غير منقول شركت
ماده ۱۶ :

مجازات تخلفات گروه دو عبارتند از

نوبت اول : اخطار شفاهي

نوبت دوم : اخطار كتبي با درج در پرونده

نوبت سوم : اخطار كتبي با درج در پرونده با تعهد كتبي

نوبت چهارم : در اين نوبت كميته ضمن ارائه نظرات و دلايل خود مبني بر اخراج كارگر موضوع را كتباً به شوراي اسلامي كار جهت اظهار نظر طبق ماده ۲۷ قانون كار اعلام و شواري اسلامي كار موظف است ظرف مدت پنج روز تصميم نهايي را اتخاذ نمايد.

ماده ۱۷ :

تخلفات گروه اول شامل تخلفات و جرائمي است كه جنبه جزائي داشته و شامل موارد زير است :

افشاء اخبار ، اطلاعات آمار محرمانه واحد توليد ي اعم از اقتصادي يا مالي به اشخاص حقيقي يا حقوقي ويا نشر آن به هر ترتيب ( به استثناء افشاء عمليات غير قانوني )
تسليم مدارك به اشخاصي كه حق دريافت آن را ندارند و يا خودداري از تسليم مدارك به اشخاصي كه حق دريافت آن را دارند
تشويق و ترغيب پرسنل به كم كاري يا ترك كار
از كار انداختن سيستم حفاظتي و يا عدم استفاده از وسايل حفاظتي در نگهداري ماشين آلات و دستگاهها
جعل ، الحاق ، مخدوش و يا تحريف اسناد و مدارك به قصد سوء استفاده
ارائه مدارك تقلبي جهت استخدام و يا در جريان اشتغال بقصد سوء استفاده
ايراد ضرب و جرح در محل كار
رشوه دادن ، رشوه گرفتن ، اختلاس و هر گونه سوء استفاده از اموال كارگاه
اختفاء ، حمل ، توزيع ، خريد و فروش مواد مخدر
اعتياد به مواد مخدر
كارشكني ، شايعه پراكني و شركت در تحصن ها ، تظاهرات و اعتصابات غير قانوني
اعمال فشار هاي گروهي و فردي براي تحصيل مقاصد و يا بدست آوردن امتيازات غير قانوني
فحاشي ، توهين و بي حرمتي به همكاران و سرپرستان
تهمت و افتراء به مديران و پرسنل
ارتكاب ساير جرائمي كه بر طبق قوانين جرم شناخته مي شوند
سرقت اموال شركت
ماده ۱۸ : در مورد بندهاي ۵ ، ۷ ، ۸ ، ۹ ، ۱۰ ، ۱۶ تخلفات گروه اول در صورتيكه كارفرما از مراجعه به مراجع صالحه صرف نظر نمايد قابل طرح در كميته و در مورد بندهاي ۱ ، ۲ ، ۳ ، ۴ ، ۱۱ ، ۱۲ ، ۱۳ ، ۱۴ ، ۱۵ توسط كميته انضباطي قابل بررسي بوده و مجازات آن عبارتند از

نوبت اول : اخطار كتبي همراه با تعهد و درج در پرونده

نوبت دوم : احياء نوبتهاي بعدي كميته تصميم خود را تا حد اخراج اتخاذ خواهد نمود و ماده ۲۷ رعايت مي گردد

تبصره ۱ : در صورتيكه مراجع مذكور راي به برائت پرسنل بدهند كارفرما موظف است پرسنل را به كار عودت داده و علاوه بر ضرر و زيان وارده به وي مزد ايام توقيف وي را بپردازد ايام توقيف جزء مدت كار وي محسوب خواهد شد .

تبصره ۲ : چنانچه توقيف پرسنل به سبب شكايت كارفرما باشد كارفرما مكلف است تا زماني كه تكليف پرسنل از طريق مراجع مذكور مشخص نشده است حداقل ۵۰% حقوق ماهيانه او را به طور علي الحساب به خانواده او پرداخت نمايد.

تبصره ۳ : در مواردي كه در اثر اهمال پرسنل ، ضررو زياني متوجه كارفرما گردد ، جبران ضرر و زيان طبق راي مراجع ذيصلاح به عهده پرسنل خواهد بود.

تبصره ۴ : موارد زير غيبت موجه محسوب مي گردد :

تولد فرزند به مدت يكروز
فوت پدر ، مادر، همسر ، و فرزندان با احتساب مرخصي مذكور در بند ب ماده ۷۳ قانون كار ، مجموعاً حداكثر تا يك هفته
فوت برادر ، خواهر حداكثر به مدت يك هفته
احضار فرد توسط مراجع قضايي و قانوني جهت اداي شهادت و مشابه آن به مدت مورد لزوم بنا به تشخيص مسئولين مربوطه و با گواهي مراجع قانوني مربوطه
ارائه دلايل و مستندات قابل قبول كه غيبت را موجه نمايد
ازدواج دائم براي با اول به مدت ۳ روز طبق ماده ۷۳ قانون كار
تبصره ۵ : در كليه موارد ياده شده مراتب بايد ظرف مدت ۴۸ ساعت به طريق ممكن به اطلاع مديريت برسد

تبصره ۶ : تشخيص صحت و سقم موارد فوق ابتدا با مديريت بوده و در صورت وجود اختلاف كميته انضباط كار در اين زمينه اظهار نظر خواهد كرد

تبصره ۷ : در صورت درخواست پرسنل و موافقت سرپرست ، غيبت موجه از مرخصي استحقاقي وي كسر مي گردد و در غير اينصورت نسبت به ايام غيبت وي مزدي پرداخت نخواهد شد

ماده ۱۹ : در موارد وقوع تخلف ، جهت تنبيه پرسنل متخلف  ، به ترتيب زير عمل خواهد شد .

سرپرست يا هر شخص ديگري كه سرپرستي مستقيم پرسنل را بعهده دارد و يا مسئولان اداري ، بر حسب مورد نسبت به نوع تخلف موضوع را از طريق سلسله مراتب به مديريت گزارش مي كند مديريت پس از بررسي گزارش ، چنانچه تخلف پرسنل را شمول تخلفات گروه يك تشخيص دهد و تنبيه او را به مصلحت بداند موضوع را به كميته انضباط كار ارجاع مي نمايد كميته نيز پس از انجام مطالعات و بررسي هاي لازم با توجه به جداول تخلفات اين آيين نامه نظر خود را جهت اجراء  به مديريت اعلام مي كند

ماده ۲۰ : تنبيهات تخلفات مربوط به تاخير ورود و تقدم در خروج غير موجه طبق جدول شماره ۴ مي باشد :

ماده ۲۱ : تخلفات مربوط به غيبت غير موجه طبق جدول شماره ۳ مي باشد .









فصل سوم مقررات اجرائي



ماده ۲۲ : به منظور حسن اجراي آئين نامه انضباط كار ، كميته اي بنام كميته انضباط كار تشكيل مي گردد.

ماده ۲۳ : كميته انضباط كار در كارگاههائي كه كمتر از ۳۵ نفر كارگر دارند از افراد زير تشكيل مي شود :

-         يك نفر نماينده انجمن صنفي يا نماينده كارگران

-         يك نفر نماينده كارفرما

-         يك نفر نماينده به انتخاب دو نفر اعضاي فوق

در كارگاههائي كه بيش از ۳۵ نفر كارگر دارند كميته داراي  ۵ عضو اصلي و ۳ عضو علي البدل است كه از افراد زير تشكيل مي شوند

-         نماينده شوراي اسلامي كار ، دو نفر عضو اصلي

-         نماينده كارفرما دو نفر عضو اصلي

-         نماينده سرپرستان كارگاه به انتخاب سرپرستان ، يك نفر عضو اصلي



تبصره : كليه اعضاي اصلي كميته موظف به شركت در جلسات تعيين شده خواهند بود و به هنگام بيماري ، غيبت بيش از ۱۵ روز ، استعفاء ، بركناري و فوت عضو اصلي ( همچنين در صورتيكه نياز به تشكيل جلسه اضطراري باشد ) اعضاي علي البدل هر قسمت مي تواند جاي عضو اصلي خود در جلسات شركت نمايد .

ماده ۲۴ : مدت عضويت در كميته انضباط كار دو سال است و انتخاب مجدد اعضاي قبلي كميته بلامانع است .

تبصره ۱ : در كارگاههائي كه بيش از ۲۰۰۰ كارگر دارند مي توان در هر بخش يك كميته تشكيل داد.

تبصره ۲ : هر يك از اعضاي كميته دراثر فوت ، استعفاء و يا اخراج ويا به هر دليل ديگر امكان شركت در جلسات را نداشته باشند نماينده ديگري با توجه به ماده ۲۳ براي باقيمانده مدت دوره انتخاب و معرفي خواهد شد.

ماده ۲۵ : كميته انضباط كار پس از اولين جلسه بايد مشخصات اعضاء و موجوديت خود را كتباً به واحد كار و امور اجتماعي اعلام دارد.

ماده ۲۶ : تشكيل جلسات كميته انضباط كار با حضور كليه اعضاء رسميت مي يابد و چنانچه كميته به دليل عدم حضور كليه اعضاء در دو جلسه متوالي رسميت نيابد موضوع مستقيماً از سوي ذينفع قابل طرح در مراجع حل اختلاف مي باشد.

ماده ۲۷ : تصميات كميته انضباط كار در كليه موارد با حضور كليه اعضاء معتبر است .

ماده ۲۸ : كميته انضباط كار مي تواند در جلسات خود از نظر مشورتي سرپرست مستقيم كارگر يا كارگران يا شهود ذيربط استفاده نمايدو سرپرست مستقيم در جلسات مذكور فاقد راي است مگر درمواردي كه خود عضو كميته انضباط كار باشد.

ماده ۲۹ :  تصميمات كميته نبايد مغاير با قانون كار و آئين نامه ها و مقررات مربوط باشد در مورد اخراج كارگر مقررات ماده ۲۷ قانون كار لازم الرعايه مي باشد .

ماده ۳۰ : صورت مذاكرات و تصميمات كميته در دفتر ويژه اي ثبت و به امضاء افراد حاضر در جلسه ميرسد و سپس در كميته نگهداري مي شود

ماده ۳۱ :

تصميمات كميته در پنج نسخه تنظيم و به ترتيب زير توزيع مي گردد

يك نسخه جهت اطلاع كارگر يا كارگران ذينفع
يك نسخه جهت اطلاع كارفرما
يك نسخه جهت اطلاع شوراي اسلامي كار يا انجمن صنفي يا نماينده كارگر
يك نسخه جهت واحد كار و امور اجتماعي محل
يك نسخه جهت ضبط در بايگاني كميته انضباط كار
 


ماده ۳۲ : كميته در اولين جلسه از بين اعضاء خود يك نفر را به عنوان رئيس و يك نفر را به عنوان دبير جلسه انتخاب مي نمايد كليه مكاتبات و دعوت نامه هاي مربوط توسط دبير كميته انجام مي پذيرد در دعوت نامه ها بايد دستور جلسه قيد گردد.

ماده ۳۳ : چنانچه هر يك از طرفين به تصميمات كميته انضباط كارمعترض باشند مي توانند به مراجع حل اختلاف ( موضوع فصل نهم قانون كار ) مراجعه نمايند.

ماده ۳۴ : در موارد اضطراري طبق درخواست مديريت كميته بلافاصله تشكيل جلسه مي دهد و تصميم لازم را اتخاذ خواهد نمود تا اخذ تصميم از سوي كميته پرنسل متخلف در صورت تصميم كارفرما از حضور در محل كار منع خواهد شد .



فصل چهارم مقررات مختلف



ماده ۳۵ : چنانچه از تاريخ آخرين تخلف طي مدت شش ماه در مورد اخطار شفاهي ، يكسال در مورد اخطار كتبي تخلف گروه يك و دو سال در مورد تخلفات گروه دو ، تخلف ديگري از كارگر سر نزد آثار تبعي تخلف وي با راي كميته يك تا دو درجه تخفيف داده خواهد شد.

تبصره ۱ : در صورت تكرار تخلف ظرف مدت ششماه پس از رفع آثار تبعي با راي كميته انضباط كار تصميمات شديدتري در مورد متخلف اعمال خواهد شد .

تبصره ۲ : چنانچه تعداد موارد تخلف با درج در پرونده ظرف مدت يكسال سه بار تكرار شود آثار تبعي به هيچ عنوان كاهش نخواهد يافت.

ماده ۳۶ :  در صورت بروز هر گونه اختلاف در مورد اجراي آئين نامه انضباط كار ، نظر اداره كل كار و امور اجتماعي و نهايتاً مراجع حل اختلاف قطعي است .

ماده ۳۷ : اين آئين نامه در ۳۷ ماده و ۱۷ تبصره و چهار جدول پيوست مورخ ............................. هيئت مديره به تصويب رسيد.